Από το Βάστα στους ουρανούς του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου
Peter Demetrious Lambros
24 Οκτωβρίου 1923 – 2 Μαρτίου 1945
Staff Sergeant (SSgt), U.S. Army Air Forces
Tail Gunner — B-24 Liberator
485th Bombardment Group (Heavy) — 829th Bombardment Squadron
Ο Peter Demetrious Lambros ήταν Αμερικανός αεροπόρος ελληνικής καταγωγής και γιος μετανάστη από το Βάστα Αρκαδίας. Υπηρέτησε στις Αεροπορικές Δυνάμεις του Στρατού των Ηνωμένων Πολιτειών κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και σκοτώθηκε εν δράσει στις 2 Μαρτίου 1945, σε ηλικία μόλις 21 ετών.
Η ιστορία του αποτελεί μία από τις άμεσες συνδέσεις του Βάστα με τη συμμετοχή της ελληνικής διασποράς στις Συμμαχικές Δυνάμεις.
Από το Βάστα στην Αμερική
Πατέρας του Peter ήταν ο Demetrios Peterson Lambros (Δημήτριος Λάμπρος). Η σύνδεσή του με το Βάστα τεκμηριώνεται από την αίτηση πολιτογράφησης της συζύγου του, Panagoula Lambros, που κατατέθηκε στο Ashtabula County του Ohio το 1939. Στο επίσημο έγγραφο ο Demetrios καταγράφεται ως γεννημένος στο Vasta, Greece, στις 10 Μαρτίου 1895.
Ο Demetrios παντρεύτηκε την Panagoula στην Ashtabula στις 26 Νοεμβρίου 1922. Το ίδιο έγγραφο καταγράφει τα πέντε παιδιά τους: Peter, Alexander, Constantine, Christ και Athanasios, όλα γεννημένα στην Ashtabula του Ohio.
Ο Peter, γεννημένος στις 24 Οκτωβρίου 1923, ήταν ο πρωτότοκος.
Τα νεανικά χρόνια
Ο Peter μεγάλωσε στην περιοχή της Ashtabula, Ohio. Αποφοίτησε από το λύκειο το 1941 και στη συνέχεια φοίτησε για δύο χρόνια στο Ohio State University, ακολουθώντας προπαρασκευαστικές σπουδές Νομικής (pre-law).
Ο πόλεμος, όμως, άλλαξε την πορεία της ζωής του.
Το 1943 εγκατέλειψε τις σπουδές του και κατατάχθηκε στο U.S. Army Air Corps. Αργότερα υπηρέτησε στις U.S. Army Air Forces (USAAF), φτάνοντας στον βαθμό του Staff Sergeant.
Οπίσθιος πολυβολητής σε B-24 Liberator
Ο Peter εκπαιδεύτηκε ως Tail Gunner, οπίσθιος πολυβολητής βαρέος βομβαρδιστικού.
Υπηρέτησε στην:
485th Bombardment Group (Heavy)
829th Bombardment Squadron
και πετούσε με B-24 Liberator, ένα από τα κύρια αμερικανικά βαρέα βομβαρδιστικά του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου.
Η θέση του οπίσθιου πολυβολητή βρισκόταν στο άκρο της ουράς του αεροσκάφους. Αποστολή του ήταν η άμυνα του βομβαρδιστικού από εχθρικά μαχητικά που προσέγγιζαν από πίσω.
Το B-24 «Hot Rocks»
Στις 2 Μαρτίου 1945, ο Peter ήταν μέλος του πληρώματος του B-24 Liberator με αριθμό σειράς:
42-52064 — “Hot Rocks”
Το αεροσκάφος απογειώθηκε από την Venosa Air Base στην Ιταλία.
Αποστολή του σχηματισμού ήταν η προσβολή των σιδηροδρομικών εγκαταστάσεων διαλογής στο Linz της Αυστρίας.
Ο πόλεμος στην Ευρώπη πλησίαζε ήδη στο τέλος του. Η Γερμανία θα παραδιδόταν περίπου δύο μήνες αργότερα.
Για τον Peter, όμως, αυτή θα ήταν η τελευταία αποστολή.
2 Μαρτίου 1945
Καθώς ο σχηματισμός των βαρέων βομβαρδιστικών πετούσε πάνω από τις Τιρολέζικες Άλπεις, ένα άλλο B-24, με αριθμό 42-52644, φέρεται να έχασε μέρος του ελέγχου του.
Τα δύο αεροσκάφη συγκρούστηκαν στον αέρα.
Το “Hot Rocks” 42-52064 και το 42-52644 συνετρίβησαν στην περιοχή των χωριών Walchsee και Kössen της Αυστρίας.
Τα συντρίμμια βρέθηκαν διασκορπισμένα σε έκταση μεγαλύτερη του ενός μιλίου.
Από τα πληρώματα των δύο αεροσκαφών μόνο ένας άνδρας κατόρθωσε να διαφύγει από το αεροσκάφος του και να επιζήσει.
Ο Staff Sergeant Peter D. Lambros, οπίσθιος πολυβολητής του “Hot Rocks”, σκοτώθηκε εν δράσει.
Ήταν 21 ετών.
Το πλήρωμα του «Hot Rocks»
Η καταγραφή της τελευταίας αποστολής διασώζει και τα ονόματα των ανδρών που βρίσκονταν μαζί του στο B-24:
Earl W. Pooley — Pilot
James Michalaros — Co-Pilot
George A. Fuccillo — Navigator
Albert C. Griffin Jr. — Navigator
Adam L. Welger — Bombardier
John N. Magness — Engineer
LaVern R. Krueger — Radio Operator
Walter J. Kuszler — Ball Turret Gunner
Charles W. Jones — Left Waist Gunner
Walter L. Broker Jr. — Nose Gunner
Peter D. Lambros — Tail Gunner
Ο Peter καταγράφεται ως KIA — Killed in Action στις 2 Μαρτίου 1945.
Arlington National Cemetery
Ο Peter Demetrious Lambros αναπαύεται στο Arlington National Cemetery, ένα από τα σημαντικότερα στρατιωτικά κοιμητήρια των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η στρατιωτική του πορεία είχε αρχίσει μόλις δύο χρόνια πριν από τον θάνατό του.
Από το πανεπιστήμιο του Ohio βρέθηκε σε ένα B-24 πάνω από την Ευρώπη και, στις 2 Μαρτίου 1945, έχασε τη ζωή του σε μία από τις τελευταίες φάσεις του πολέμου.
Από το Βάστα στην Αυστρία
Η διαδρομή της οικογένειας Lambros συμπυκνώνει ένα ολόκληρο κεφάλαιο της ιστορίας του Βάστα.
Ο πατέρας εγκατέλειψε το αρκαδικό χωριό και δημιούργησε οικογένεια στην Αμερική. Η επόμενη γενιά μεγάλωσε ως Αμερικανοί πολίτες, αλλά όταν ξέσπασε ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος και οι πέντε γιοι της οικογένειας υπηρέτησαν.
Ο πρωτότοκος Peter δεν επέστρεψε.
Σκοτώθηκε πάνω από τις Άλπεις στις 2 Μαρτίου 1945, υπηρετώντας ως οπίσθιος πολυβολητής ενός B-24 Liberator.
Η καταγραφή του Peter Demetrious Lambros στο αρχείο του Vasta Village Project επανασυνδέει αυτή την ιστορία με τον τόπο από τον οποίο ξεκίνησε η οικογένειά του: το Βάστα Αρκαδίας.
Πηγές
- Honor States — Peter Demetrious Lambros, Profile ID 513656: στρατιωτικά στοιχεία, μονάδα, ειδικότητα, τελευταία αποστολή, B-24 “Hot Rocks”, απώλεια και στοιχεία οικογένειας.
Peter Demetrious Lambros — Honor States - Petition for Naturalization No. 2066 — Panagoula Lambros, Ashtabula County, Ohio, 27 June 1939: πρωτογενής τεκμηρίωση του Demetrios Peterson Lambros ως γεννημένου στο Vasta και των πέντε παιδιών της οικογένειας.
- Vasta Village Project Archive — φωτογραφικό και ερευνητικό υλικό από τον εντοπισμό του τάφου στο Arlington National Cemetery.